Wist je dat Spanje inmiddels bijna vijf miljoen werkenden van 55 jaar en ouder telt? Volgens de Spaanse media is dat historisch hoog. Tegelijk schuilt daar een probleem achter dat minder zichtbaar is. Want terwijl ouderen langer doorwerken, stijgt ook het aantal werklozen boven de 50. Inmiddels is één op de drie werklozen ouder dan vijftig jaar. Is dit uniek voor Spanje, of geldt dit ook voor Nederland en België?

Aan de ene kant zie je ervaren werknemers die langer actief blijven, deels omdat de pensioenleeftijd is opgeschoven en pensioenen onder druk staan. Spanje heeft de afgelopen jaren hervormingen doorgevoerd om het systeem betaalbaar te houden, vergelijkbaar met discussies in Nederland en België. Werknemers worden gestimuleerd om langer door te gaan. Maar aan de andere kant blijkt de arbeidsmarkt minder bereid om oudere werkzoekenden opnieuw kansen te geven.

Vooral na ontslag wordt het moeilijk.

Bedrijven kiezen bij nieuwe aanstellingen vaak voor jongere kandidaten. Dat heeft te maken met loonkosten, maar ook met aannames over flexibiliteit en digitale vaardigheden. De Spaanse overheid probeert dit te doorbreken met subsidies en programma’s voor herintreding, maar de resultaten blijven beperkt. In de praktijk belanden veel vijftigplussers in langdurige werkloosheid.

Dat voel je in het dagelijks leven.

In wijken buiten de grote steden, waar industrie is verdwenen, zie je groepen mannen en vrouwen van rond de zestig die nog jaren moeten werken, maar geen baan meer vinden. Zij zitten klem tussen beleid en realiteit. De sociale impact is groot: minder inkomen, onzekerheid en vaak een gevoel van buitenspel staan.

De cijfers zijn duidelijk.

Spanje vergrijst snel en de arbeidsmarkt verandert niet snel genoeg mee. Waar ervaring vroeger een voordeel was, lijkt het nu soms een nadeel. Dat contrast maakt deze ontwikkeling zo scherp.

De verwachting is dat het aantal oudere werknemers verder stijgt, simpelweg omdat de bevolking ouder wordt. Zonder ingrijpende veranderingen in hoe bedrijven kijken naar leeftijd, dreigt een groeiende groep mensen structureel buiten de boot te vallen.