Het beruchte Nederlandse cruiseschip heeft de afgelopen dagen de wereld in zijn ban gehouden en de aandacht gevestigd op het “nieuwe” hantavirus. Althans, een nieuw virus voor de meeste mensen die daar nog nooit van hadden gehoord. In Argentinië is dat heel anders, want daar leeft men al jaren samen met het “dodelijke” hantavirus. Maar nu blijkt dat het virus al in Spanje voorkwam, in 2022 in Castilla y León. Moeten de Nederlanders en Belgen in Spanje zich nu zorgen maken? Nee hoor, geen paniek, het valt allemaal wel mee.

Het nieuws over het cruiseschip MV Hondius, dat vorig weekend met hantavirusgevallen aan boord aanmeerde in Tenerife, verrast veel Spanjaarden. Toch is het virus hier geen onbekende. Nieuwswebsite Antena 3 belichtte hoe onderzoekers van de Universidad de Valladolid en het Instituto de Investigación en Recursos Cinegéticos (IREC, onderzoeksinstituut voor wildfauna) al in 2022 hantavirus aantroffen bij knaagdieren in het noordwesten van Spanje, in de regio Castilla y León.

Veldmuis als drager

Het virus werd uitsluitend gevonden bij de topillo campesino (veldmuis), bij 1,5 procent van de onderzochte dieren. Dat lijkt weinig, maar de veldmuis is een bijzonder geval. In Castilla y León kan de populatie tijdens piekperiodes oplopen tot duizend dieren per hectare. Hoe meer muizen, hoe groter het risico op verspreiding, precies zoals dat al langer bekend is van de tularemia (hazenpest).

Naast hantavirus troffen de onderzoekers ook arenavirus en ortopoxvirus aan bij de knaagdieren. Het was de eerste keer dat deze virussen ooit bij knaagdieren in Spanje werden vastgesteld. Alle drie zijn zoönosen: ziektes die van dier op mens kunnen overspringen.

Geen paniek!

Het Spaanse Ministerio de Sanidad (Volksgezondheid) benadrukt dat er geen gevallen van overdracht op mensen zijn geregistreerd in Spanje. Deskundigen wijzen erop dat de Europese variant van het hantavirus minder gevaarlijk is dan de Andes-stam, de Zuid-Amerikaanse soort die nu internationaal het nieuws haalt.

Het virus verspreidt zich niet van mens tot mens. Besmetting gebeurt door het inademen van stof of aerosolen die vrijkomen uit uitwerpselen of urine van geïnfecteerde knaagdieren. Dat risico speelt vooral in oude schuren, op het land of in lang leegstaande woningen op het platteland.

Let op als je een huis op het platteland hebt

Voor Nederlanders en Belgen met een finca of vakantiewoning in het Spaanse binnenland is dit een nuttig geheugensteuntje: ventileer goed na een lange afwezigheid, draag een mondkapje bij het schoonmaken van stoffige ruimtes, en raadpleeg een arts bij koorts of spierpijn na een verblijf op het platteland.

In Castilla y León erkennen ze dat ze jaren geleden al gewaarschuwd hebben voor het hantavirus, maar dat werd lange tijd niet serieus genomen. Het Nederlandse cruiseschip en de dood van onder andere een ouder Nederlands echtpaar hebben ervoor gezorgd dat de autoriteiten de waarschuwing nu wel serieus nemen. Voorlopig kan iedereen in de grootste autonome regio van Spanje, en de rest van het land, rustig ademhalen, want er is absoluut geen gevaar voor besmetting.