De generatie die opgroeide tijdens de naoorlogse baby boom is uitgegroeid tot de grootste consumptiemotor van Spanje. Deze zogeheten silver economy draait om miljoenen ouderen met tijd, gezondheid en geld om uit te geven.

Wie zijn deze mensen precies? Het gaat om de generatie die tussen midden jaren veertig en jaren zestig van de vorige eeuw geboren werd, wereldwijd bekend als de baby boomers. Zij bereiken nu massaal de pensioengerechtigde leeftijd, in goede gezondheid en met een leven lang spaargeld achter de hand.

Waar en wanneer dit zich afspeelt, is duidelijk: heel Spanje, en het gebeurt nu. Volgens een onderzoek van de Spaanse bank CaixaBank geven deze senioren juist méér uit dan jongere generaties, iets wat weinig andere leeftijdsgroepen laten zien. De reden is simpel. Deze generatie combineert vrije tijd met een financiële polster en een fysieke conditie die vroeger ondenkbaar was voor zestig- en zeventigplussers.

Waarom geven ouderen juist nu zoveel meer uit?

De verklaring zit in een unieke combinatie van factoren. Medische vooruitgang zorgde de afgelopen decennia voor een flinke verbetering van de levenskwaliteit op oudere leeftijd. Mensen bereiken hun pensioen niet langer uitgeput, maar juist vitaal en met plannen. Ze willen inhalen wat er tijdens hun werkzame jaren bij inschoot: reizen, hobby’s, uit eten gaan.

Volgens cijfers die het CaixaBank-artikel aanhaalt, leidt de silver-generatie de consumptiegroei in Spanje, met een hoger uitgavenpercentage dan jongere leeftijdsgroepen. Ze zijn bovendien de enige leeftijdsgroep die haar bestedingen daadwerkelijk verhoogt, terwijl andere groepen juist voorzichtiger worden.

Hoe groot is de Silver Economy eigenlijk?

De omvang van deze economie is niet te onderschatten. De Europese Unie bracht het rapport The Silver Economy uit, waarin staat dat de bevolking boven de vijftig in de EU in 2025 rond de 222 miljoen mensen zou tellen, bijna 43 procent van alle Europeanen, met een gezamenlijke koopkracht van maar liefst 5.000 miljard euro.

In Spanje alleen al ondersteunt deze economie 4,4 miljoen banen, blijkt uit onderzoek van Oxford Economics en de Universidad de Salamanca voor het CENIE (Centro Internacional sobre el Envejecimiento). Van telemedicina (telegeneeskunde) tot toerisme en vrijetijdsbesteding: overal ontstaan nieuwe markten die specifiek op deze doelgroep inspelen. Dat sluit aan bij wat we eerder schreven over de vraag of Spanje wel zo’n slecht land is om met pensioen te gaan, waarin ook een tekort aan investeringen in de silver economy werd gesignaleerd.

Wat betekent dit voor de arbeidsmarkt?

De opkomst van deze koopkrachtige generatie schept ook een dubbele uitdaging op de arbeidsmarkt. Enerzijds ontstaan er nieuwe beroepen rond technologie en duurzaamheid, gericht op de behoeften van ouderen. Anderzijds willen veel baby boomers zelf actief blijven op de arbeidsmarkt, en hun ervaring is voor bedrijven waardevol.

Het obstakel zit in bijscholing. Werknemers uit deze generatie hebben vaak nieuwe digitale vaardigheden nodig om relevant te blijven in een snel veranderende werkomgeving. Bedrijven die daarin investeren, profiteren van kennis en ervaring die niet zomaar te vervangen zijn.

Waarom is dit relevant voor Nederlanders en Belgen in Spanje?

Voor de duizenden Nederlandse en Belgische 65-plussers die hun pensioen (deels) in Spanje doorbrengen, is dit meer dan een economisch fenomeen op afstand. Ze maken er zelf onderdeel van uit. Steeds meer bedrijven richten hun aanbod specifiek op deze doelgroep, van woonvormen als cohousing tot voordelige uitjes zoals het goedkope bioscoopkaartje voor 65-plussers.

Ook op financieel vlak verandert het gedrag van deze generatie langzaam. Zo blijkt uit eerder onderzoek dat zelfs Spaanse senioren voorzichtig experimenteren met cryptovaluta, een teken van hoe divers de bestedingspatronen van deze groep inmiddels zijn geworden. Tegelijkertijd blijft de vergrijzing in Spanje ongelijk verdeeld over de regio’s, wat betekent dat het aanbod voor senioren niet overal even ver ontwikkeld is.

De Silver Economy is daarmee geen abstract begrip uit een beleidsrapport, maar een tastbare realiteit die de Spaanse dienstensector, vastgoedmarkt en vrijetijdsindustrie de komende decennia blijft vormgeven.