In Spanje is er meer aan de hand dan alleen verkiezingsuitslagen. Uit recente onderzoeken blijkt dat de bevolking langzaam maar duidelijk ideologisch opschuift naar rechts. Het gaat niet zozeer om massaal anders stemmen, maar vooral om veranderende opvattingen over economie, de rol van de overheid, milieu en maatschappelijke thema’s.
Volgens peilingen van het Centrum voor Sociologisch Onderzoek (CIS) en onderzoeksbureau 40dB plaatsen Spanjaarden zichzelf gemiddeld iets rechter op de politieke schaal dan in eerdere jaren. Die verschuiving is klein, maar wel constant. Deskundigen benadrukken dat het geen plotselinge trend is, maar een ontwikkeling die zich al langere tijd aftekent.
Een belangrijke reden hiervoor is dat linkse partijen moeite hebben om hun verhaal overtuigend over te brengen. Interne ruzies en ingewikkelde discussies over identiteit en nationalisme zorgen voor afstand bij een deel van de bevolking. Tegelijkertijd weet rechts de toon van het debat steeds vaker te bepalen, vooral als het gaat om economische onderwerpen.
Veel Spanjaarden staan kritischer tegenover overheidsuitgaven en zijn gevoeliger geworden voor boodschappen over lagere belastingen en minder inmenging van de staat. Ideeën die eerder als typisch links werden gezien, zoals een sterke verzorgingsstaat, worden minder vanzelfsprekend gevonden dan voorheen.
Ook op andere terreinen is een verandering zichtbaar. Het gevoel van nationale identiteit is bij een groeiende groep belangrijker geworden. Daarnaast neemt de steun voor uitgesproken standpunten over milieu en feminisme iets af, al blijven deze thema’s voor veel mensen nog steeds relevant.
Volgens politicologen betekent dit niet dat Spanje massaal conservatief wordt. Het laat vooral zien dat prioriteiten veranderen en dat het maatschappelijke debat verschuift. Wat vroeger breed werd geaccepteerd, ligt nu vaker ter discussie en dat heeft invloed op de politieke koers van het land.
Español
English
Deutsch
Français
Português
Italiano