Bewoners van Moraira aan de Costa Blanca slepen hun eigen gemeente voor de rechter om een ecoparc (milieustraat) tegen te houden. De installatie verrijst op nauwelijks zes meter van hun woningen.

In de woonwijk rond de Calle Oviedo in Moraira loopt de spanning hoog op. Een groep omwonenden start een juridische procedure tegen de gemeente Teulada-Moraira in de provincie Alicante. Ze willen de bouw van een grootschalige milieustraat stilleggen, een project dat al volop in uitvoering is. Volgens de bewoners koos het Ayuntamiento (gemeentebestuur) een plek die te klein én onveilig is voor zo’n installatie.

Het project draait op geld uit het Spaanse herstel- en transformatieplan en het Europese herstelfonds. Datzelfde Next Generation EU-programma loopt dit jaar af, waarna Spanje met een eigen staatsfonds verdergaat. De bewoners benadrukken dat ze niets tegen recycling hebben, maar wel tegen een afvalverwerkingslocatie pal tussen gezinnen en spelende kinderen. Een officiële reactie van de autoriteiten bleef volgens hen ondanks herhaald aandringen uit.

Waarom verzetten de bewoners zich tegen de milieustraat?

Een gekwalificeerde milieudeskundige stelde in opdracht van de omwonenden een technisch rapport op. De conclusie loog er niet om: het terrein is simpelweg te klein voor de geplande installatie, en de exploitatie kan een flinke negatieve impact hebben op de buurt. Het rapport wijst ook op procedurele gebreken. Zo zou de gemeente vooraf onvoldoende hebben onderzocht wat het project doet met het milieu en de leefkwaliteit van de bewoners.

Sommige woningen staan op minder dan zes meter van wat straks constant verkeer, lawaai en afvalverwerking wordt. De bewoners maken zich vooral zorgen over de opslag van gevaarlijke materialen zoals batterijen, die brand- en veiligheidsrisico’s met zich meebrengen. De installatie krijgt naar verwachting dertien containers voor uiteenlopende afvalstromen.

Wat gebeurt er met de natuur?

Ook het lokale ecosysteem betaalt volgens de groep de prijs. Vleermuizen, padden en talloze vogelsoorten bevolkten ooit het terrein, maar verdwenen sinds de graafmachines kwamen. Dat Spanje landelijk juist fors inzet op recycling en hergebruik, maakt de pijn voor deze omwonenden alleen maar groter: groen beleid op papier, een kaalgeslagen stuk natuur in de praktijk.

Welke overlast ervaren de omwonenden?

De afgelopen maanden voelden voor veel bewoners als een aaneenschakeling van bouwlawaai, stof en hinder. De gemeente voerde parkeerbeperkingen in en legde een fietspad aan langs de toegangsweg. Daardoor mogen mensen op sommige plekken niet meer direct voor hun eigen deur parkeren. Zodra de milieustraat opengaat, neemt het zware verkeer naar verwachting flink toe, terwijl de smalle straten daar niet op gebouwd zijn.

Veel inwoners voelen zich genegeerd, juist in een dorp dat zich profileert als oase van rust. Moraira geldt al jaren als een geliefde toeristische trekpleister aan de Costa Blanca, volop gepromoot om zijn natuurlijke schoonheid en hoge levenskwaliteit. “Maar de realiteit die wij ervaren, is totaal anders”, zegt een inwoner in het persbericht van de bewonersactiegroep.

Wat betekent dit voor Nederlanders en Belgen?

De kwestie raakt een grote groep buitenlandse bewoners. In de gemeente Teulada-Moraira is meer dan de helft van de woningen in buitenlandse handen. Veel Nederlanders, Belgen, Duitsers en Britten bezitten er een tweede huis of brengen er hun pensioen door. Een milieustraat naast de deur raakt direct aan hun woongenot en mogelijk aan de waarde van hun woning.

De zaak past in een bredere ontwikkeling, waarin Spanje steeds strenger milieubeleid voert, van nieuwe afvalregels tot strengere milieuzones in de steden. Wie hier woont of vaak komt, doet er goed aan die regels te blijven volgen.

Hoe gaat de juridische strijd verder?

De advocaten van de bewoners klopten herhaaldelijk aan bij zowel de gemeenteraad van Teulada als de Generalitat Valenciana (de regionale regering van Valencia). Toen een reactie uitbleef en de bouw gewoon doorging, restte volgens de groep nog maar één weg: de gang naar de rechter, met een verzoek om een medida cautelar (spoedeisend gerechtelijk bevel) om het werk per direct stil te leggen.

De bewoners zien hun strijd als meer dan een lokaal conflict. Het gaat hen om transparantie, inspraak en de vraag hoeveel invloed een gemeenschap nog heeft op besluiten over haar eigen gezondheid en veiligheid. Om de juridische kosten te dekken, zamelt de groep momenteel geld in. “Vandaag is het onze buurt”, zegt een van hen. “Morgen kan het een andere buurt zijn.”

Meer informatie is te lezen in de Facebook-groep.