De Spaanse partij Vox raakt opnieuw een van haar historische gezichten kwijt. Van de oorspronkelijke oprichters is nu alleen partijleider Santiago Abascal nog over in de top van de partij. Daarmee komt een einde aan een tijdperk dat begon in 2013, toen Vox werd opgericht als afsplitsing van het Partido Popular.

In de beginjaren speelden verschillende prominente namen een belangrijke rol bij de opbouw van de partij. Zij zorgden ervoor dat Vox uitgroeide van een kleine protestpartij tot een landelijke politieke kracht. Maar in de loop der jaren vertrokken steeds meer oprichters, vaak na interne conflicten over strategie, koers en leiderschap.

De meest recente breuk is die met Javier Ortega Smith. Hij weigerde zijn functie als woordvoerder in de gemeenteraad van Madrid neer te leggen na druk van de nationale partijleiding. Dat leidde tot zijn schorsing en een openlijk conflict binnen de partij. Ortega Smith heeft aangekondigd dat hij zijn ontslag zal aanvechten via interne procedures en eventueel via de rechter.

Door deze ontwikkeling is Santiago Abascal nu de enige overgebleven oprichter binnen de nationale leiding. De macht binnen Vox lijkt daardoor steeds meer geconcentreerd rond één persoon. Voor sommige aanhangers kan dat duidelijkheid en stabiliteit betekenen, maar anderen zien juist het risico van minder interne tegenspraak.

De situatie roept ook een bredere vraag op. Staat Vox aan het begin van dezelfde neergang als andere snelgroeiende nieuwe partijen in Spanje? Denk bijvoorbeeld aan Ciudadanos en Podemos. Beide partijen kenden een spectaculaire opkomst, maar verloren later veel invloed door interne ruzies, leiderschapskwesties en strategische fouten. Van hun oorspronkelijke kracht is vandaag de dag nog maar weinig over.

Of Vox hetzelfde lot wacht, moet nog blijken. Voorlopig blijft de extreemrechtse partij stevig vertegenwoordigd in verschillende regionale parlementen, waar ze samen met de PP regeert, maar interne verdeeldheid kan op lange termijn gevolgen hebben. De komende jaren zullen duidelijk maken of de partij haar positie weet te behouden of dat ook hier de interne spanningen uiteindelijk zwaarder wegen dan het gezamenlijke project.