Nederland en België vragen hun inwoners langer door te werken dan bijna elk ander Europees land. Spanje trekt de grens bij 67 jaar en wil niet verder.

Een rondgang langs de pensioenleeftijden in Europa laat forse verschillen zien. In Nederland ligt de AOW-leeftijd in 2026 op 67 jaar, en vanaf 2028 stijgt die naar 67 jaar en drie maanden. België houdt het voorlopig op 65 jaar, maar vanaf 1 februari 2030 schuift ook daar de grens naar 67. Samen met Duitsland, Italië en Denemarken staan beide landen daarmee bovenaan de Europese ranglijst.

Aan de andere kant van het continent kiest Spanje voor rust. De pensioenleeftijd klimt er sinds 2013 met kleine stapjes omhoog en eindigt in 2027 op 67 jaar. Daarna trekt het land een streep. Dat verschil raakt direct de duizenden Nederlanders en Belgen die hun oude dag deels of helemaal onder de Spaanse zon doorbrengen.

Hoe hoog is de pensioenleeftijd in de rest van Europa?

De meeste EU-landen houden nog altijd 65 jaar aan. Landen als Cyprus, Malta, Slovenië, Letland, Estland en Finland zitten op die grens, terwijl Frankrijk na felle protesten op 64 jaar uitkwam. Zweden pakt het anders aan en koppelt het pensioen aan de levensverwachting, waardoor je daar vanaf je 62e zelf mag kiezen wanneer je stopt.

Denemarken spant de kroon. Daar geldt nu een leeftijd richting 68 jaar, oplopend naar 69 voor iedereen die vanaf 1967 geboren is, met als doel 70 jaar rond 2040. In een aantal landen verschilt de leeftijd nog tussen mannen en vrouwen. In Polen en Oostenrijk mogen vrouwen al op hun 60e stoppen, terwijl mannen tot hun 65e doorwerken.

Waarom ligt de Nederlandse pensioenleeftijd zo hoog?

De verklaring zit in de koppeling aan de levensverwachting. Hoe ouder Nederlanders gemiddeld worden, hoe verder de AOW-leeftijd opschuift. Waar een 65-jarige in 1950 nog zo’n veertien jaar voor de boeg had, is dat inmiddels bijna twintig jaar.

Het kabinet-Jetten wil die koppeling zelfs versnellen. Onder de nieuwe plannen zou de AOW-leeftijd oplopen tot 68 jaar in 2037 en uiteindelijk richting 71 jaar gaan voor de jongste generaties. Wie precies wil weten hoe groot het verschil tussen de Nederlandse en Spaanse pensioenleeftijd is, ziet dat het gat de komende decennia alleen maar groter wordt.

Waar stopt Spanje, en waarom?

In 2026 ligt de Spaanse jubilación ordinaria (gewoon pensioen) op 66 jaar en tien maanden. Wie minimaal 38 jaar en drie maanden premie heeft betaald, mag al op zijn 65e stoppen met de volledige uitkering. In 2027 komt de leeftijd voor iedereen op 67 jaar, en daar blijft het.

Plannen voor een automatische koppeling aan de levensverwachting, zoals Nederland die wil, liggen in Madrid niet op tafel. De Spaanse regering richtte de laatste hervormingen juist op het verhogen van de uitkeringen. Wie het stelsel goed wil begrijpen, vindt een handig overzicht van de verschillende pensioenvormen in Spanje, van vervroegd tot uitgesteld uittreden.

Wat betekent dit voor Nederlanders en Belgen in Spanje?

Voor wie de overstap naar Spanje overweegt, telt vooral de eigen pensioenopbouw. Voor elk jaar dat je buiten Nederland woont en niet verzekerd bent, mis je 2 procent AOW-opbouw. Dat loopt snel op, al kun je dat gat dichten met een vrijwillige verzekering bij de SVB. Lees daarom goed na hoeveel AOW je kwijtraakt bij emigratie en hoe je dat voorkomt.

Daarnaast speelt het nieuwe belastingverdrag tussen Nederland en Spanje een rol, dat de heffingsrechten op pensioenen mogelijk verschuift. Wie nu al AOW ontvangt, heeft van de Nederlandse plannen niets te vrezen. Sterker nog, de nieuwe AOW-bedragen per 1 juli 2026 vallen iets hoger uit, een meevaller die ook op een Spaans terras goed van pas komt.