De Spaanse weerdienst AEMET waarschuwt voor de eerste hittegolf van de zomer. Vanaf zaterdag stijgt het kwik in grote delen van het land tot boven de 40 graden.

De Agencia Estatal de Meteorología (de Spaanse weerdienst), kortweg AEMET, acht het waarschijnlijk dat Spanje dit weekend zijn eerste officiële hittegolf van het seizoen beleeft. De warmte neemt vanaf woensdag 17 juni toe en bereikt rond zaterdag en zondag een piek. Op zondag 21 juni begint bovendien de astronomische zomer, wat het tijdstip extra symbolisch maakt.

De hitte raakt vrijwel het hele vasteland, met de hoogste waarden in het zuiden, het centrum en het noordoosten. In de valleien van de Taag, de Guadiana en de Guadalquivir (zoals in Extremadura en Andalusië) loopt het kwik het hoogst op. Ook de Balearen (zoals Mallorca en Ibiza) krijgen te maken met intense warmte. Alleen de Middellandse Zeekust (zoals Catalonië, Valencia-regio, Murcia en Costa del Sol) blijft door de zeebries iets gematigder, al voelt het daar door de hoge luchtvochtigheid alsnog drukkend aan.

Hoe heet wordt het precies?

Vanaf zaterdag liggen de temperaturen 5 tot 10 graden boven het gemiddelde voor deze tijd van het jaar, en in delen van de noordelijke helft zelfs meer dan 10 graden erboven. In grote gebieden komt het kwik boven de 35 graden uit, terwijl het in het zuiden, het centrum en het noordoosten ruim boven de 40 graden gaat. Dat meldt het Spaanse nieuwsmedium 20minutos op basis van de prognoses van AEMET-woordvoerder Rubén del Campo.

Op zondag 21 juni, de eerste dag van de zomer, worden in vrijwel het hele land waarden boven de 38 graden verwacht. In het binnenland en langs de oostelijke Cantabrische kust kan dat zelfs oplopen tot 40 graden. De voorspelling sluit aan bij eerdere signalen: AEMET gaf in de maandverwachting voor juni al aan dat de temperaturen boven het langjarig gemiddelde zouden uitkomen.

Wat betekenen de tropische nachten?

Niet alleen overdag wordt het zwaar, ook ’s nachts koelt het nauwelijks af. Del Campo verwacht dat het kwik vrijwel overal boven de 20 graden blijft, wat meteorologen noches tropicales (tropische nachten) noemen. Voor wie zonder airconditioning slaapt, betekent dat slechte nachten en oplopende uitputting.

Die aanhoudende warmte is allesbehalve onschuldig. Spanje telde in mei al een recordaantal hittedoden, met 101 sterfgevallen in één maand. Vooral ouderen en mensen die buiten werken lopen risico. De Spaanse overheid hanteert daarom een systeem met hittecodes, waarbij geel, oranje en rood bepalen welke voorzorgsmaatregelen gelden en wie buiten mag werken.

Komt er ook onweer?

Ondanks de hitte blijft het niet overal droog. In de noordelijke Meseta en in berggebieden ontstaan lokaal onweersbuien, soms met hagel en stevige windstoten. Op de Balearen zorgde een ander weersysteem deze week al voor wateroverlast, met code rood voor Ibiza en Formentera vanwege hevige regen en mogelijke overstromingen.

De hulpdiensten herhalen hun standaardadvies: bij tekenen van een hitteberoerte zoals duizeligheid, een gloeiend hete huid of verwardheid, bel meteen het noodnummer 112. AEMET raadt aan om de actuele waarschuwingen op de eigen website in de gaten te houden, omdat de warme luchtmassa de aangewezen risicogebieden snel kan verschuiven.

Hoe lang houdt de hitte aan?

Op zondag lijkt er kortstondig wat verlichting te komen, maar de verwachtingen op middellange termijn sluiten nieuwe opstoten niet uit. Dat past in een breder beeld, want een Spaanse weeranalist voorspelde eerder al een eerste hittegolf rond begin juli en een uitzonderlijk hete zomer.

Voor Nederlanders en Belgen die deze dagen naar Spanje reizen of er wonen, is het zaak de inspanning tijdens de heetste uren te beperken, voldoende te drinken en kwetsbare familieleden goed in de gaten te houden. Een siësta tussen de middag is dit weekend geen luxe, maar pure noodzaak.