Wat heeft de ‘Koning van Spanje Trail’ in het Limburgse Heuvelland met Spanje te maken?

In het uiterste zuiden van Nederland, in en rond het pittoreske Gulpen, vindt ieder voorjaar een van de bekendste trailrunning-evenementen van de Benelux plaats: de ‘Koning van Spanje Trail’. Wat ooit begon als een uitdagende loop door de heuvels, is inmiddels uitgegroeid tot een compleet driedaags trailfestival dat duizenden sportievelingen aantrekt. Maar wat heeft dit sportevenement met het Spaanse koningshuis te maken?

Tijdens het weekend van 8 tot en met 10 mei 2026 draait alles om natuur, uitdaging en hoogtemeters. Deelnemers kunnen kiezen uit afstanden van circa tien kilometer tot pittige ultratrails van meer dan tachtig kilometer, terwijl fanatiekelingen zich kunnen wagen aan een driedaagse ‘Ultimate’ van ruim honderd kilometer. Wat deze trail écht bijzonder maakt, zijn de smalle bospaden, steile hellingen, open velden en holle wegen in het karakteristieke, glooiende landschap van het Limburgse Heuvelland.

De naam roept misschien direct associaties op met Spanje of het Spaanse koningshuis, maar de oorsprong ligt dichter bij huis. In de omgeving van Gulpen bevindt zich een steile en bekende klim die al decennialang de bijnaam ‘Koning van Spanje’ draagt. Die verwijst naar de tijd waarin delen van de Zuidelijke Nederlanden onder Spaans bewind stonden, een periode die zijn sporen naliet in de regionale geschiedenis én in deze markante heuvelnaam.

De oorsprong van de naam gaat terug naar het jaar 1520. In dat jaar reisde Karel V (Karel de Vijfde) van Spanje naar Aken, waar hij zou worden gekroond tot keizer van het Heilige Roomse Rijk. Op dat moment droeg hij al de titel Koning van Spanje. Tijdens zijn tocht door de Nederlanden hield hij halt in Gulpen. De herberg waar hij verbleef, lag aan de belangrijke verbindingsroute tussen Maastricht en Aken en gold destijds als een voorname pleisterplaats voor reizigers van aanzien.

Het was in die tijd een enorme gebeurtenis als een vorst van dergelijk kaliber in een klein dorpje verbleef. Ter ere van dit prestigieuze bezoek kreeg de herberg de naam “De Koning van Spanje”. Het pand dat er nu staat is weliswaar jonger (grotendeels 18e-eeuws), maar de locatie en de naam herinneren direct aan dit historische feit.

De heuvel en omgeving zouden in de zestiende en zeventiende eeuw strategisch van belang zijn geweest tijdens militaire campagnes. De bijnaam bleef in de volksmond bestaan en werd later overgenomen voor de trail. Zo is een historische verwijzing uitgegroeid tot de naam van een sportevenement dat inmiddels een begrip is onder trailrunners.

De Koning van Spanje Trail is daarmee niet alleen een fysieke uitdaging, maar ook een sportief eerbetoon aan het landschap én de geschiedenis van Zuid-Limburg.