Wat wel en niet klopt over het plan voor regularisatie van migranten in Spanje

De Spaanse regering heeft een belangrijke stap gezet richting een uitzonderlijke regularisatie van migranten zonder geldige verblijfsstatus. Het gaat om een maatregel die al langer in de lucht hing en nu via een koninklijk besluit versneld wordt ingevoerd.

Op 27 januari 2026 heeft de Spaanse ministerraad ingestemd met de spoedbehandeling van een uitzonderlijke regularisatie van migranten die zonder papieren in Spanje verblijven. De maatregel wordt ingevoerd via een koninklijk besluit en is gebaseerd op een burgerinitiatief dat in 2024 meer dan 700.000 handtekeningen verzamelde, maar jarenlang vastzat in het parlement.

De regeling is bedoeld voor migranten die al vóór 31 december 2025 in Spanje verbleven en kunnen aantonen dat zij daar minimaal vijf maanden woonden. Volgens de minister van Migratie kunnen naar schatting ongeveer 500.000 mensen van deze maatregel profiteren. Ook minderjarige kinderen en bepaalde asielzoekers vallen onder de nieuwe regels.

Om in aanmerking te komen, moeten betrokkenen bewijzen dat zij vóór de vastgestelde datum in Spanje waren. Dat kan met uiteenlopende documenten, zoals inschrijving bij de gemeente, medische gegevens, huurcontracten, facturen of andere officiële papieren. Daarnaast is een controle op het strafblad verplicht.

Een belangrijk onderdeel van de maatregel is dat migranten al mogen werken vanaf het moment dat hun aanvraag officieel is ingediend. De overheid belooft dat de afhandeling per dossier maximaal drie maanden zal duren. Aanvragen kunnen vanaf april 2026 worden ingediend en het programma loopt tot eind juni 2026.

De regularisatie levert geen Spaans paspoort op. Wel krijgen goedgekeurde aanvragers een tijdelijke verblijfs- en werkvergunning, met later de mogelijkheid om door te stromen naar een andere legale verblijfsstatus. Stemrecht of automatisch staatsburgerschap maakt geen deel uit van de regeling.

Tegenstanders, vooral vanuit rechtse partijen, uiten kritiek en vrezen dat de maatregel nieuwe migratie zou kunnen aanmoedigen. Ook wordt gewezen op het feit dat het parlement geen directe stemming heeft gehad over deze beslissing. De regering benadrukt echter dat de aanpak wettelijk is en past binnen bestaande migratiewetgeving.