Algo de España (233): Spanje viert alles, echt alles

INTRO: Elke woensdag kun je ‘iets’ verwachten van onze taalbegeleidster Cintha van Marrewijk. Zij heeft de afgelopen twaalf maanden 300 gratis lessen Spaans geschonken aan alle lezers van SpanjeVandaag, maar nu is het tijd om iets over het leven in Spanje en aanverwante onderwerpen uit te leggen. Een Spaanse gewoonte, een gebruik. Iets actueels, een verhaal of een miércoles de las palabrotas. Elke week een Spaanse verrassing van Cintha.

Buenas! Ik moet je iets vertellen over Spanje en feesten. Want als je in Spanje woont of er veel tijd doorbrengt, valt je iets op. Er is hier altijd wel een reden om de straat op te gaan, op een terras te zitten of gewoon een dag vrij te nemen. Altijd. Het hele jaar door. En geef ze eens ongelijk. Het leven moet ook één groot feest zijn, want voordat je het weet is het leven weer afgelopen.

En rondom Pasen? Dan gaat Spanje helemaal los. We hebben het net weer achter de rug. En het was weer indrukwekkend en vooral gezellig.

Laat me je meenemen in de wonderlijke wereld van de Spaanse feestdagen en uiteraard zijn de verschillen groot tussen de ene en de andere regio. Ik woon hier in Extremadura en ik zeg je eerlijk: ik heb leren stoppen met plannen. Want je weet nooit wanneer er weer een processie door de straat trekt. Hoewel, sinds we een Whatsapp groep hebben met het hele dorp ben ik wat beter op de hoogte.

Semana Santa: de week die nooit stopt

Semana Santa betekent Heilige Week. Dat is de week voor Pasen. En die week is in Spanje een feest op zich. Een serieus, statig, dramatisch, overweldigend feest.

In heel Spanje trekken er processies door de straten. Mensen in lange gewaden met puntige kappen dragen enorme praalwagens met beelden van Jezus en Maria. Het is indrukwekkend. Het is groots. Het ruikt naar wierook en kaarsen en soms een beetje naar zweet want die praalwagens zijn soms loodzwaar.

De reden? Jezus gaat dood. Dat is het verhaal van de week. En de Spanjaarden nemen dat serieus.

Maandag: Jezus rijdt Jeruzalem in op een ezel. Groot feest. Dinsdag: er zijn al processies. Iedereen is al in de stemming. Woensdag: nog meer processies. Donderdag: het Laatste Avondmaal. Grote processie. Vrijdag: Goede Vrijdag. Jezus gaat het kruis op. Dit is de emotionele climax van de hele week. In veel dorpen is er dan een stille processie. Indrukwekkend stil. Trommels. Kaarsen. En overal staat Maria te huilen want haar zoon hangt aan het kruis.

En dan.

Zaterdag en Paaszondag: hij staat weer op!

Jezus is weer terug. En Spanje viert het alsof er een kampioen thuiskomt. In veel plaatsen is er op Paaszaterdag een spectaculaire optocht waarbij Jezus en Maria elkaar weer vinden. Ze lopen vanuit twee kanten de straat in en komen elkaar tegemoet. Er klinkt muziek. Er worden bloemen gegooid. De mensen klappen. Vaak wordt er vuurwerk afgestoken.

Echt. Vuurwerk. Voor Pasen.

In Andalusië doen ze het helemaal groots. In Sevilla loopt de Semana Santa al eeuwenlang en het staat op de Unesco-lijst van immaterieel cultureel erfgoed. Maar ook in kleine dorpjes in Extremadura, Castilla of Aragón zie je hetzelfde. Klein maar groots. Lokaal maar met hart.

En op Paaszondag? Dan eet iedereen samen. Keuze uit vele gerechtjes. Er zijn tortillas. Er is wijn. En daarna misschien een dutje. Want de week was lang. En per regio zijn de zoetigheden verschillend. Hier in Extremadura eten ze torrijas (spreek uit: toriegas met een harde G), de wentelteefjes. Wat eten ze in jouw favoriete Spaanse regio?

En dan: geen Hemelvaartsdag

Nu komt het. Als Nederlander of Belg ben je gewend aan Hemelvaartsdag. Die donderdag in mei. Extra lang weekend. Even naar de camping of de schoonouders.

In Spanje bestaat dat niet.

Nou ja. Het bestaat wel als religieus feest. Maar het is geen nationale feestdag. Geen vrije dag. Iedereen gewoon aan het werk.

En de supermarkten winkels zijn gewoon open. En de kinderen gaan naar school.

De reden? Jezus is al drie weken daarvoor opgestaan. Daar hebben ze een hele week voor gefeest. Met processies en alles. Dan hoef je de Hemelvaart er niet ook nog eens uitbundig bij te doen. Jezus gaat de lucht in. Leuk voor hem. Aan het werk, mensen.

En Pinksteren? Ook niet echt een ding

Pinksteren in Nederland is twee vrije dagen. Een lang weekend. Je kunt ergens naartoe.

In Spanje is Pinksteren geen feestdag.

Ongetwijfeld zijn er uitzonderingen. En als je in een Spaans dorpje woont. Want dan is er wel kans dat er een lokaal feest is. Een romería. Een pelgrimstocht naar een kapel op een heuvel. Een picknick in de natuur. Muziek. Wijn. En altijd met eten.

Want Spanjaarden vinden altijd een reden om samen te zijn. Als de grote nationale feestdag niet bestaat, dan verzinnen ze gewoon een lokale variant.

Ik houd van die instelling.

Maria. De echte ster van het jaar.

Nu wil ik het over iemand anders hebben. Want als je denkt dat Jezus het druk heeft met feesten, wacht dan maar tot je hoort hoeveel feesten Maria heeft.

Maria is in Spanje geen bijfiguur. Maria is de hoofdpersoon. Maria is de ster. Maria krijgt meer processies, meer kaarsen, meer bloemen en meer tranen dan wie dan ook.

En eerlijk gezegd snap ik het wel. De vrouw heeft wat meegemaakt.

Haar zoon wordt geboren in een stal. Ze vlucht naar Egypte. Ze ziet hoe hij gekruisigd wordt. En dan staat hij ook nog eens op uit de dood en gaat de lucht in. Zonder haar mee te nemen, trouwens. Als dat geen vrouw is die een feestje verdient, dan weet ik het niet meer.

En Spanje begrijpt dat. Volledig.

Elk dorp heeft zijn eigen Maria. Dat is geen grapje. Elk dorp heeft een eigen Madonnabeeld met een eigen naam en een eigen feestdag. La Virgen de los Remedios. La Virgen de la Peña. La Virgen de Guadalupe. La Virgen del Rocío. Noem maar op.

En al die Maria’s krijgen hun eigen feest. Hun eigen processie. Hun eigen week.

15 augustus: Maria gaat ook de lucht in

Op 15 augustus viert Spanje La Asunción de la Virgen. Maria wordt ten hemel opgenomen. Ze gaat zelf ook de lucht in.

Dit is een nationale feestdag. Iedereen vrij. En in heel Spanje zijn er processies, feesten en vieringen.

Nu vraag je je misschien af: maar Jezus ging toch al de lucht in? Met Hemelvaart? Ja. Dat klopt. Maar dat feest vierden ze nauwelijks. Want dat was kennelijk minder bijzonder.

Maria gaat de lucht in en het hele land staat op zijn kop.

De Virgen del Rocío: het grootste mariafeest van Spanje

In het voorjaar, rond Pinksteren, vindt in Andalusië een van de grootste bedevaarten ter wereld plaats. De Romería del Rocío. Meer dan een miljoen mensen trekken te paard, in versierde karren en te voet naar het kleine dorp El Rocío in de provincie Huelva.

Waarom? Voor Maria. Voor de Virgen del Rocío. Een klein beeldje in een kapel.

Het is een tocht van dagen. Er wordt gezongen. Er wordt gedanst. Er wordt gegeten en gedronken. Er wordt overnacht in het veld. En als het beeld eindelijk de kapel uitkomt in de vroege ochtend, breekt er een collectieve golf van emotie en vreugde los die je nergens anders ter wereld ziet.

Ik ben er één keer geweest. Ik had kippenvel van mijn hoofd tot mijn voeten.

12 oktober: Maria van Guadalupe en nationale feestdag

Op 12 oktober viert Spanje Día de la Hispanidad. Nationale feestdag. Militaire parade in Madrid. Groot spektakel.

Maar het is ook de feestdag van de Virgen del Pilar. Maria die verscheen aan de apostel Jacobus in Zaragoza. Op een pijler. Midden in de nacht. Om hem moed in te spreken.

In Zaragoza is op 12 oktober een van de grootste bloemenprocessies van Europa. Mensen brengen bloemen voor het Mariabeeld. Zoveel bloemen dat er aan het einde van de dag een mantel van bloemen om het beeld staat van soms wel tien meter hoog.

Tien meter bloemen. Voor Maria.

Jezus krijgt dit niet.

En dan zijn er nog de lokale Maria’s

Elk dorp in Spanje heeft zijn eigen Maria. En elke Maria heeft haar eigen feestdag. En op die feestdag staat het dorp op zijn kop.

In mijn dorp hier in Extremadura is er ook een eigen Maria. La Virgen de Guadalupe. En als haar feest eraan komt, is er muziek op het plein. Feesten, de kinderen lopen tot middernacht buiten. En de vrouwen dragen de praalwagen met het Mariabeeld door de straten terwijl de mannen erbij staan.

Ja. In veel dorpen dragen de vrouwen Maria. Want wie kan Maria beter dragen dan een vrouw.

Ik vind dat logisch.

Hoe leer je dit soort dingen?

Als je in Spanje woont of er veel tijd doorbrengt, wil je dit soort dingen begrijpen. Je wil weten wat er gebeurt. Je wil kunnen meekijken bij een processie. Of vragen aan je buurvrouw wat er precies gevierd wordt vandaag.

En daarvoor heb je de taal nodig. Niet perfect. Gewoon genoeg.

Genoeg om te zeggen: wat wordt hier gevierd? Wanneer begint de processie?

Dat zijn de zinnetjes die het verschil maken. Die zorgen dat je niet naast het Spaanse leven staat maar er middenin zit.

En dat is precies wat ik mijn cursisten leer. Heel veel Spaanse weetjes. Geen grammaticatabel uit je hoofd leren. Geen werkwoordvervoegingen tot je er gek van wordt. Alleen de hoognodige grammatica zodat je zinnen kunt maken.

Gewoon alles wat je nodig hebt voor het leven dat jij wil leiden in Spanje.

Stap voor stap. Elke dag een klein beetje. En voor je het weet loop je zelf mee in de processie en snap je precies wat er om je heen gebeurt.

Dat is het mooiste gevoel ter wereld.

Tot slot

Spanje viert. Altijd. Jezus sterft, staat op en gaat de lucht in. Maria huilt, vindt haar zoon terug, gaat zelf ook de lucht in en heeft tussendoor nog een stuk of tien eigen feesten per jaar.

En als jij hier wil zijn en wil meedoen, begin dan gewoon. Met leren. Met leven. Met genieten.

Welkom in Spanje.

Un beso,

Cintha

www.supergoedspaansleren.nl/cursussen-overzicht als je in 8 weken Spaans wilt spreken met de Beginners en/of Semi-Gevorderden. Of eerst even gratis proberen via www.supergoedspaansleren.nl/cursussen-overzicht

Makkelijk en snel Spaans leren met SuperGoedSpaansLeren.nl: Baal jij ook dat je niet alles makkelijk kunt regelen in het Spaans. 25 jaar geleden leerde Cintha Spaans in 4 maanden. Dat is voor jou ook mogelijk, een NIEUWE leuke lesmethode, waardoor jij in simpele stappen gegarandeerd Spaans praat in een korte tijd. MEER INFORMATIE.