Onduidelijke cijfers maken aanpak van leegstaande woningen in Spanje bijna onmogelijk

In Spanje staan volgens de laatste officiële telling bijna 3,9 miljoen woningen leeg. Toch weet eigenlijk niemand precies om welke huizen het gaat of waar ze zich bevinden. De cijfers zijn afkomstig van de volkstelling van 2021 en zijn sindsdien niet echt geactualiseerd. In een tijd van grote woningnood zorgt dat voor veel onzekerheid.

De gegevens zijn verzameld door het Spaanse statistiekbureau INE. Daarbij is vooral gekeken naar het elektriciteitsverbruik van woningen. Als er weinig of geen stroom wordt gebruikt, wordt een huis als leeg beschouwd. Maar dat zegt niet alles. Een woning kan ook een tweede huis zijn of tijdelijk niet bewoond worden. Daardoor is het lastig om te bepalen hoeveel huizen echt langdurig leegstaan.

Ook is niet bekend in welke staat deze woningen verkeren. Sommige huizen zijn misschien verouderd of hebben renovatie nodig. Zonder die informatie is het moeilijk om plannen te maken om ze weer op de markt te brengen. Experts vinden daarom dat er dringend betere en actuelere gegevens nodig zijn.

Wat ook meespeelt, is dat veel leegstaande woningen zich bevinden in kleine dorpen met minder dan 10.000 inwoners. Juist daar is de vraag naar woningen laag. In grote steden waar de woningnood het hoogst is, staan relatief minder huizen leeg. Dat maakt het probleem nog ingewikkelder.

De overheid zoekt ondertussen naar oplossingen. Gemeenten kunnen bijvoorbeeld een hogere onroerendezaakbelasting opleggen aan eigenaren van langdurig leegstaande woningen. Die belasting kan oplopen tot 150 procent extra. Daarnaast wordt gedacht aan subsidies voor renovatie of garanties voor verhuurders om hen te stimuleren hun woning te verhuren.

Sommigen pleiten zelfs voor onteigening van woningen die jarenlang leegstaan, maar dat is een zeer omstreden maatregel. Zolang er geen duidelijke en betrouwbare cijfers zijn, blijft het echter moeilijk om echt grip te krijgen op de leegstand. Zonder goede informatie is het bijna onmogelijk om de woningcrisis effectief aan te pakken.