De derde hittegolf van de zomer is volgens de Spaanse weerdienst AEMET officieel voorbij, maar laat 151 hittedoden achter. Tegelijk verklaart de overheid de nationale noodtoestand vanwege branden die al meer dan 20.000 mensen dwongen te vluchten.

De Agencia Estatal de Meteorología (AEMET, de Spaanse weerdienst) maakte vrijdag bekend dat de derde hittegolf van deze zomer voorbij is. Toch blijft het kwik nog dagenlang torenhoog, met op vrijdag plaatselijk 45 graden. Pas dit weekend komt er écht verlichting, wanneer de temperatuur flink zakt.

De balans van deze derde hitte-episode is duidelijk: het systeem voor sterftemonitoring MoMo telde 151 hittedoden deze week, met een piek van 61 overlijdens op donderdag 23 juli alleen al. Dat is minder dan bij de twee eerdere golven van dit seizoen, die respectievelijk 333 en 454 levens kostten. Tegelijkertijd raast het vuur onverminderd door het land: vrijdag riep de Spaanse regering de nationale noodtoestand uit vanwege vier grote branden op de centrale hoogvlakte.

Hoe heftig was deze laatste hittegolf?

Op deze derde en laatste dag van de hittegolf verwacht AEMET nog altijd extreme temperaturen door heel Spanje. Twaalf regio’s kregen oranje of geel alarm, terwijl de provincie Almería als enige het hoogste niveau, code rood, kreeg, met maxima tot 45 graden.

Het Spaanse nieuwsmedium Infobae meldde dat de piek van de sterfte zich concentreerde op donderdag, met 61 hittedoden op één dag tijd. Dat past in een patroon dat SpanjeVandaag al eerder signaleerde: deze derde hittegolf viel precies samen met de canícula, de officiële Spaanse hoogzomerperiode tussen 15 juli en 15 augustus, en werd aangewakkerd door hete lucht rechtstreeks uit de Sahara.

Waarom sterven er steeds meer mensen door de hitte?

De cijfers passen in een somber groeiende trend. De zomer van 2025 gaat inmiddels de boeken in als de heetste sinds het begin van de metingen, met een gemiddelde temperatuur van 24,2 graden, 2,1 graad boven het normale gemiddelde. Dat record verbrak op zijn beurt dat van 2022, tot dan toe de warmste zomer sinds 1961.

Voor de bevolking betekende dat vorig jaar dat één op de drie zomerdagen onder een hittegolf viel. Het gevolg: 3.832 hittedoden, een stijging van 87,6 procent ten opzichte van het jaar daarvoor. Dit jaar lijkt het patroon zich te herhalen, en dan nog scherper. Sinds 15 mei telt Spanje al 2.680 hittedoden, bijna het dubbele van dezelfde periode in 2025, toen dat er 1.415 waren. Van de zes mensen die dit seizoen omkwamen aan een directe hitteberoerte, vielen er vijf in de provincie Sevilla en één in Almería. Het laatste slachtoffer, een 81-jarige vrouw, werd op 7 juli onwel op straat en overleed na zeven dagen in het Hospital Universitario Virgen de la Macarena in Sevilla.

Wat is de situatie met de bosbranden?

Terwijl de hitte langzaam wegtrekt, blijft het vuur woeden. De Spaanse regering riep vrijdag de nationale noodtoestand uit vanwege vier grote branden op de centrale hoogvlakte, die inmiddels meer dan 20.000 evacuaties veroorzaakten.

De brand bij La Mierla in Guadalajara trok de afgelopen dagen de meeste aandacht. Dit vuur, dat SpanjeVandaag eerder al volgde toen de schade nog rond de 13.000 hectare lag, verwoestte uiteindelijk zo’n 35.000 hectare en dwong bewoners van tientallen dorpen hun huis te ontvluchten. Het vuur is inmiddels onder controle, maar de zorgen zijn intussen verschoven naar Toledo, het zuidwesten van de regio Madrid en de provincie Ávila, waar de branden dreigen samen te smelten met die rond de hoofdstad.

In Aragón zijn momenteel nog twee branden actief, terwijl de grote brand in de provincie Zaragoza eindelijk onder controle is. Er is een aanzienlijke brand in de provincie Teruel, waar eerder in het artikel al melding is gemaakt van de bijenkasten die zijn beschadigd. Daarnaast woedt de brand nog steeds in Plan, gelegen in het hart van de Pyreneeën in de provincie Huesca.

Dit jaar is al meer dan 120.000 hectare natuur in vlammen opgegaan, ruim drie keer zoveel als in dezelfde periode van 2025. Zoals SpanjeVandaag eerder berekende op basis van de oplopende hectarecijfers, is Spanje daarmee het Europese land met de meeste verbrande oppervlakte sinds het begin van 2026. Eerder deze zomer eiste de brand bij Los Gallardos in Almería al twaalf levens, voornamelijk buitenlandse slachtoffers.