Veertig jaar Spanje in de EU met tien feiten over verandering en groei

Op 1 januari 1986 trad Spanje officieel toe tot wat toen de Europese Gemeenschappen heette. Daarmee kwam een einde aan de decennialange isolatie onder de dictatuur van Franco en begon een periode van modernisering en economische groei. Spanje heeft in de afgelopen veertig jaar niet alleen veel veranderd, maar ook bijgedragen aan Europa als geheel.

Spanje heeft vijf keer het voorzitterschap van de Raad van de Europese Unie bekleed. De eerste keer was in 1989 en de meest recente in de tweede helft van 2023. Dit onderstreept de actieve rol die Spanje speelt binnen de Europese besluitvorming en samenwerking tussen lidstaten.

Sinds de toetreding heeft Spanje negen Europese commissarissen geleverd. Na de grote uitbreiding van de EU in 2004 werd dit aantal per land beperkt, maar Spanje bleef een vaste en invloedrijke speler binnen de Europese instellingen.

In het Europees Parlement beschikt Spanje momenteel over 61 zetels. Dit aantal is door de jaren heen aangepast door uitbreidingen van de EU en het vertrek van het Verenigd Koninkrijk, maar Spanje blijft een van de grotere lidstaten binnen het parlement.

Drie Spanjaarden waren voorzitter van het Europees Parlement. Daarmee heeft Spanje zichtbaar bijgedragen aan het Europese leiderschap en aan belangrijke beslissingen die de koers van de EU mede hebben bepaald.

Financieel gezien is Spanje een van de landen die het meest profiteerden van Europese fondsen. Sinds 1986 ontving het land meer dan 150 miljard euro uit cohesiefondsen. Dit geld werd onder andere geïnvesteerd in infrastructuur, hogesnelheidstreinen, wegen en digitale netwerken.

Daarnaast kreeg Spanje meer dan 35 miljard euro uit het Europees Sociaal Fonds. Deze middelen werden ingezet voor werkgelegenheid, scholing en sociale projecten, vooral in regio’s met hogere werkloosheid.

De Spaanse economie groeide sterk na de toetreding. Het bruto binnenlands product is sinds 1986 meer dan verdubbeld, mede dankzij toegang tot de interne markt en later de invoering van de euro.

Ook de werkgelegenheid nam flink toe. Het aantal banen steeg van ongeveer 10,8 miljoen in 1986 naar ruim 21 miljoen in 2024. Europese integratie speelde hierin een belangrijke rol.

De export van Spaanse producten kende een enorme groei. In 1986 ging het om 12,6 miljard euro, terwijl dit in 2024 opliep tot 141,5 miljard euro. Spanje werd zo steeds sterker onderdeel van de Europese en mondiale handel.

Tot slot profiteerden ook jongeren van het EU-lidmaatschap. Meer dan 200.000 Spaanse studenten namen deel aan het Erasmus-programma en deden studie- en levenservaring op in andere Europese landen.