Kijk je naar de cijfers, dan zie je een wijnglashelder beeld. Wijn verdwijnt langzaam maar zeker uit het Spaanse straatbeeld. Het gaat sneller dan wie dan ook had voorspeld. Wat vroeger vaste prik was bij de lunch of het diner, laten mensen nu vaker gewoon staan. De traditie brokkelt af, en dat in een traditioneel wijnland zoals Spanje.
De wijnconsumptie kelderde vorig jaar met 4 procent naar zo’n 9,7 miljoen hectoliter. Dat is volgens de kenners weinig. Een historisch dieptepunt zelfs. Vroeger dronken de Spanjaarden met gemak ruim boven de 10 miljoen hectoliter weg, maar die tijd ligt ver achter ons.
Ik herinner me nog de terrassen vol glazen rode wijn rond het middaguur; nu zie je overal waterflesjes en frisdrank.
De cijfers van het nieuwsmedium El Economista bevestigen wat iedereen eigenlijk al voelt: dit is geen tijdelijk dipje. Het is een structurele breuk met het wijnverleden. Vooral jongeren laten het glas links liggen en kiezen liever voor een biertje of een mixdrank. De generatiekloof is in de horeca duidelijk merkbaar.
De cijfers per persoon liegen er ook niet om. Een inwoner van Spanje drinkt nu jaarlijks nog maar gemiddeld zo’n 20 liter. Dat stelt weinig voor vergeleken met de 40 liter van decennia geleden. Gewoontes veranderen razendsnel. Dat verschil zegt eigenlijk alles.
Natuurlijk draait het ook om de portemonnee. Wijn kost meer. De productiekosten schoten omhoog en de logistiek is een stuk duurder geworden. Mensen letten simpelweg scherper op hun centen en schrappen de extraatjes.
Goede wijn was ooit volksdrank nummer één, nu voelt het voor veel Spaanse gezinnen bijna als een luxeartikel.
Tegelijk onderging het sociale leven een transformatie. Spanjaarden lunchen korter, zitten minder lang aan tafel. De focus ligt vaker op gezondheid. Dat glas bij het eten? Daar wordt nu meer over nagedacht.
De wijnboeren in Spanje maken zich ondertussen grote zorgen. Spanje pompt nog steeds tientallen miljoenen hectoliters de markt op en voert wereldwijd de lijstjes aan. Maar wat heb je aan een volle kelder als je eigen volk de kurk er niet meer uittrekt?
